|

|
YENİ ZELANDA
ÜLKE REHBERİ |
|
Eğlence
Yeni Zelanda'nın gece hayatı
ve sanatsal köylülüğü hakkında hoş olmayan
pek çok yorum yapılabilir. Ancak toplam
nüfusunun Madrid kadar olduğu düşünülürse
çeşitli tiyatrolar, Rock grupları ve benzeri
eğlenceyi sunamamasına şaşırmamalı. Aslında
boyutlarına göre eğlence ve sanat
faaliyetleri çok çeşitli ve kalitelidir.
Sanat
Coğrafi olarak izole olmasına rağmen Yeni
Zelanda uzun bir zaman ana ülke tarafından
kültürel olarak boğulmuştur. Ülkenin en
tanınmış yazarı Katherine Mansfield
hayatının çoğunu Avrupa'da geçirmiştir.
Yakın zamanlarda çok sayıda yerli sanatçı ve
müzisyen ortaya çıkmıştır. Hemen hepsi
Avrupa'da biraz aman geçirmeleri gerektiğini
düşünmüş ve sonuçta pek çok yetenek
kaybedilmiştir. Avustralya'nın geniş
dinleyici ve izleyici kitlesi yaratıcı Yeni
Zelandalıları ayartır. Kaybedilen
yeteneklerin bazılarının yeri yeni bir
kültürde şanslarını arayan göçmenlerce
doldurulmuştur.
Bütün şehirlerde
Shakspeare'den Alan Ayckbourn'e her şeyi
sergileyen ama ikinciye daha çok önem veren
tiyatrolar vardır. Ulusal Orkestra ve çok
sayıda bale ve opera grupları şubat
ortasından kasıma kadar ülkeyi turlar, en
büyük gösterilerini de genelde sezonun
sonunda gerçekleştirir.
Sinema
Yeni Zelanda yapımı bir iki film
uluslararası alanda etki yapmıştır, özelikle
de Maori kültürüne değinilen bölümde
bahsedilen Once Were Warriors. Devamı
niteliğindeki What Becomes of the Broken
Hearted 1999 Cannes film festivalinde övgü
toplamıştır. İki önemli yönetmen Yeni
Zelanda'da doğmuştur: Jane Campion zihinsel
dengesi bozuk Yeni Zelandalı bir yazarın
hayatını anlatan An Angel at my Table, The
Piano ve son olarak da Kate Winslett'in
oynadığı Holy Smoke ile tanınır. Peter
Jackson 1994'te cinayet işleyen iki Yeni
Zelandalı kızı anlatan Heavenly Creatures'ı
yönetmiştir. Bu satırlar yazıldığında Yeni
Zelanda'da Lord of the Rings üçlemesi
üzerinde çalışmaktaydı ayrıca Yeni Zelanda
film endüstrisindeki kalkınmadan ve
Wellington'a Wellywood denmesinden kısmen
sorumlu bulunmaktaydı. (Yeni Zelanda'nın
şanına uygun olarak Queenstown
yakınlarındaki setlerden birini basan sel
filmin çekilmesini geciktirmiştir.)
Sinemalarda genelde içinden
seçebileceğiniz çok sayıda film oynar. Hepsi
11 Dolar'dır ama pazartesi sabahları tüm
matinelerde 8 Dolar'lık indirimli fiyatlar
geçerlidir. Arabalı sinemalar yıllar önce
yasaklanmıştı ancak 1987'de devlet bunların
toplum hayatına ve normal sinemalara fazla
tehdit oluşturmadığına karar verdi – yine de
bu Yeni Zelanda'nın dünyanın en az 20 yıl
gerisinde olduğuna bir kanıttır.
Filmlere verilen sansür
sınıflandırmaları karışıktır: G genel
gösterim demektir, GY de aynısıdır ama 13 ve
yukarı yaştakilere tavsiye edilir, GA daha
çok yetişkinlere yöneliktir, R16 veya R18
filmleri yalnızca bu yaşın üstündeki
insanlara gösterilir ve RP13 veya RP16 bu
yaşın üstündeki insanlara veya
altındakilerin yanlarında bir yetişkin varsa
gösterilir. Sansürler ne gibi engellerin
olduğunu ifade edecek kadar da naziktir,
“Dil rahatsız edebilir,” “Bazı sahneler
rahatsız edebilir,” “Cinsel içerik rahatsız
edebilir” gibi. “G” sınıfları yalnızca
tavsiye niteliğindedir ama sınır getiren “R”
yasalarca zorunlu tutulabilir.
Popüler Müzik
Uluslararası alanda tanınmayı başarmış
yegane Yeni Zelandalı grup Split Enz ve onun
halefi Crowded House'du. İkisi de uzun zaman
önce dağılmıştır. The Exponents sevilen bir
Rock grubuydu ancak maalesef 2000 yazındaki
turneleri sonuncu olmuştur. Onların halefi
yazın Yeni Zelanda'nın her tarafında
konserler vermeyi amaçlayan Garageland'dır.
Auckland ve Wellington'un şehir meclisleri
parklarda ücretsiz konserler verilmesi için
fon ayırır. The Mutton Birds sevilen bir
gruptur, son albümleri Steam & Speed
(Turner'in bir resminden esinlenmişler)
R.E.M. ve Crowded House'un tarzına
benzemektedir. Stellar ülkesinde sevilen bir
gruptur, yeni çıkan Christchurch'ten Zed ve
Daytura tanınmaya başlamıştır. İyi pek çok
grup ulusal çapta başarılı olunca Avustralya
veya Amerika'ya gitmektedir.
Çok sayıda uluslararası
yıldız Yeni Zelanda'da konser verir, en son
yazın Red Hot Chilli Peppers ve Chemical
Brothers konserleri olmuş ve pek çok Yeni
Zelandalı onları izlemek için uzak yerlerden
gelerek yüksek bilet fiyatları (60 Dolar)
ödemiştir. En önemli faaliyetlerden biri
Auckland'da ocak ayı ortalarında gerçekleşen
Big Day Out'dur. Her şehirde hepsi de
geleneksel müzik çalma eğiliminde Rock, folk
ve caz barları artı artan sayıda gece kulübü
bulunur. Cazla ilgili olaylar ve yaklaşan
faaliyetlerle ilgili bilgi almak için
www.jazz.co.nz adresine bakın.
Müzeler ve Galeriler
Küçük yöresel veya bölgesel
müzelerde bile sergilerin standardı oldukça
yüksektir ama eserleri sergilenenler
arasında Eski Ustalardan fazla bulamazsınız.
Hem Maori hem Pakeha Yeni Zelandalı pek çok
sanatçı eserlerini ülkenin her yerindeki
galerilerde sergiler. Katılım tarihi bir iki
yer dışında ücretsizdir. Yeni Zelanda Tarihi
Yerler Koruma (PO Box 2629, Wellington;
04-472 4341
www.historic.org.nz) çiftlik evlerinden
tarihi misyonlara, su değirmenlerinden
görkemli evlere 40 mülkü işletmektedir.
İdaresindeki bütün mülklerin özellikleri ve
açılış zamanlarını içeren ücretsiz bir
broşür yayınlamaktadır.
|