|
|
İNGİLTERE
ÜLKE REHBERİ |
 |
Türkiye ile AET'yi Gümrük Birliği'ne
götürecek ve tam üyeliği sağlayacak olan Ortaklık Anlaşması (Ankara
Anlaşması) 12 Eylül 1963 tarihinde imzalandı.
ANKARA ANLAŞMASI METNİ
Bir yandan,
Türkiye Cumhurbaşkanı,
Öte yandan,
Majeste Belçika Kralı,
Federal Almanya Cumhurbaşkanı,
Fransa Cumhurbaşkanı,
İtalya Cumhurbaşkanı,
Altes Ruayal Lüksemburg Büyük Düşesi,
Majeste Hollanda Kraliçesi,
ve Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyi,
Türk halkı ile Avrupa Ekonomik Topluluğu içinde bir araya gelmiş halklar
arasında gittikçe daha sıkı bağlar kurmaya AZİMLİ OLARAK;
Türkiye ve Avrupa Ekonomik Topluluğu'ndaki yaşama şartlarının, hızlandırılmış
bir ekonomi ilerleyişi ve uyumlu bir alış veriş genişlemesi ile devamlı
olarak iyileşmesini, böylece Türkiye ekonomisi ile Topluluk üyesi
Devletlerin ekonomileri arasındaki arayı azaltmayı sağlamaya KARARLI OLARAK;
Türk ekonomisinin kalkınmasının ortaya koyduğu özel sorunları ve belli bir
sürede Türkiye'ye bir ekonomik yardım yapılması gerekliliğini GÖZÖNÜNDE
BULUNDURARAK;
Türk halkının yaşama seviyesini iyileştirme çabasına, Avrupa Ekonomik
Topluluğu'nun getireceği desteğin, ileride Türkiye'nin Topluluğa katılmasını
kolaylaştıracağını KABUL EDEREK;
Avrupa Ekonomik Topluluğunu kuran Antlaşma'nın esindiği ülküyü birlikte
izliyerek, barış ve hürriyet güvencesini pekleştirmeye AZMEDEREK;
Avrupa Ekonomik Topluluğu'nu kuran Antlaşma'nın 238. maddesi uyarınca Türkiye
ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında ortaklık yaratan bir anlaşma aktini
KARARLAŞTIRMIŞLAR ve bunun için
TÜRKİYE CUMHURBAŞKANI:
Dışişleri Bakanı Bay Feridun Cemal ERKİN'i
MAJESTE BELÇİKA KRALI:
Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Bay Paul Henri SPAAK'ı
FEDERAL ALMANYA CUMHURBAŞKANI
Dışişleri Bakanı Bay Gerhard SCHROEDER'i
FRANSA CUMHURBAŞKANI:
Dışişleri Bakanı Bay Maurce COUVE de MURVILLE'i
İTALYA CUMHURBAŞKANI:
Hazine Bakanı Bay Emilio COLOUMBO'yu
ALTES RUAYAL LÜKSEMBURG BÜYÜK DÜŞESİ:
Hükümet Başkan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Bay Eugène SCHAUS'u
MAJESTE HOLANDA KRALİÇESİ:
Dışişleri Bakanı Bay Joseph M. A. H. LUNS'u ve
AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU KONSEYİ:
Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyinin şimdiki Başkanı ve Hollanda Dışişleri
Bakanı Bay Joseph M. A. H. LUNS'u
tam yetki ile atamışlardır. Adları geçenler, yetki belgelerinin karşılıklı
olarak verilmesinden ve bunların usul ve şekil bakımından uygunluklarının
anlaşılmasından sonra, aşağıdaki hükümler üzerinde uyuşmuşlardır;
KISIM: I
İlkeler
Madde - 1.
Bu Antlaşma ile Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık
kurulmuştur.
Madde - 2.
1. Anlaşma'nın amacı, Türkiye ekonomisinin hızlandırılmış kalkınmasını ve Türk
halkının çalıştırılma seviyesinin ve yaşama şartlarının yükseltilmesini
sağlama gereğini tümü ile gözönünde bulundurarak, Taraflar arasındaki ticari
ve ekonomik ilişkileri aralıksız ve dengeli olarak güçlendirmeyi teşvik
etmektir.
2. Yukarıdaki fıkrada belirtilen amaçların gerçekleştirilmesi için 3, 4 ve 5.
maddelerde gösterilen şartlara ve usullere göre bir gümrük birliğinin
gittikçe gelişen şekilde kurulması öngörülmüştür.
3. Ortaklığın:
a) Bir hazırlık dönemi,
b) Bir geçiş dönemi,
c) Bir son dönemi,
vardır.
Madde - 3.
1. Hazırlık döneminde Türkiye, geçiş dönemi ve son dönem boyunca kendisine
düşecek yükümlülükleri üstlenebilmek için, Topluluğun yardımı ile
ekonomisini güçlendirir.
Bu hazırlık dönemine ve özellikle Topluluğun yardımına ilişkin uygulama
usulleri, Anlaşma'ya ekli Geçici Protokol ile Mali Protokol'de
belirtilmiştir.
2. Hazırlık döneminin süresi, Geçici Protokol'de öngörülen usullere uygun
uzatma dışında, beş yıldır.
Geçiş dönemine, Geçici Protokol'ün 1. maddesinde öngörülen şartlara ve usullere
uyularak geçilir.
Madde - 4.
1. Geçiş döneminde Akit Taraflar, karşılıklı ve dengeli yükümlülükler esası
üzerinden:
- Türkiye ile Topluluk arasında bir gümrük birliğinin gittikçe gelişen şekilde
yerleşmesini,
- Ortaklığın iyi işlemesini sağlamak için Türkiye'nin ekonomik politikalarının
Topluluğunkilere yaklaştırılmasını, bunun için de gerekli ortak eylemlerin
geliştirilmesini sağlar.
2. Bu dönemin süresi, birlikte öngörülebilecek istisnalar saklı kalmak üzere,
on iki yılı geçemez. Bu istisnalar, gümrük birliğinin makûl bir süre içinde
kurulup tamamlanmasına engel olamaz.
Madde - 5.
Son dönem gümrük birliğinin dayanak ve Akit Tarafların ekonomi politikaları
arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesini gerektirir.
Madde - 6.
Ortaklık rejiminin uygulanmasını ve gittikçe gelişmesini sağlamak için Akit
Taraflar, Anlaşma ile verilen görevlerin sınırları içinde eylemde bulunan
bir Ortaklık Konseyi'nde toplanırlar.
Madde - 7.
Akit Taraflar, bu Anlaşma'dan doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesini
sağlayıcı her türlü genel ve özel tedbirleri alırlar.
Taraflar, Anlaşma hedeflerinin gerçekleştirilmesini tehlikeye düşürülebilecek
her türlü tedbirden sakınırlar.
KISIM: II
Geçiş döneminin uygulanmaya konması
Madde - 8.
4. maddede anılan amaçların gerçekleşmesi için Ortaklık Konseyi, geçiş
döneminin başlamasından önce ve Geçici Protokolün 1. maddesinde öngörülen
usule göre, Topluluğu kuran Antlaşma'nın kavradığı ve gözönünde
bulundurulması gereken alanlarla, özellikle bu kısımda gözetilenlere mahsus
hükümlerin uygulama şartlarını, usullerini, sıra ve sürelerini yararlı
görülecek her türlü korunma kurallarını tespit eder.
Madde - 9.
Akit Taraflar, Anlaşma'nın uygulanma alanında, 8. maddenin uygulanması ile
ilgili olarak ortaya konabilecek özel hükümler saklı kalmak üzere, uyrukluk
dolayısıyla uygulanan her türlü ayrımın, Topluluğu kuran Anlaşmanın 7.
maddesinde anılan ilke uyarınca yasak olduğunu kabul ederler.
BÖLÜM: 1.
Gümrük Birliği
Madde - 10.
1. Anlaşma'nın 2. maddesinin 2. fıkrasında öngörülen gümrük birliği, mal alış
verişlerinin tümünü kavrar
2. Gümrük Birliği
- Topluluk üyesi Devletlerle Türkiye arasında, ithalâtta olduğu gibi ihracatta
gümrük vergileri ve eşit etkili resimlerin ve miktar kısıtlamalarının, milli
üretime, Anlaşmanın hedeflerine aykırı bir koruma sağlamayı gözeten eşit
etkili başka her türlü tedbirin yasaklanmasını
- Türkiye'nin üçüncü memleketlerle ilişkilerinde Topluluğun Ortak Gümrük
Tarifesi'nin kabulünü ve Toplulukça dış ticaret konusunda uygulanan sair
mevzuata yaklaşmayı kapsar
BÖLÜM: 2
Tarım
Madde - 11
1. Ortaklık rejimi, Topluluğun ortak tarım politikasını gözönünde bulunduran
özel usullere göre, tarımı ve tarım ürünleri alış verişini de kavrar
2. Tarım ürününden, Topluluğu kuran Antlaşma'nın II. Ekinin konusu olan ve sözü
edilen Antlaşma'nın 38. maddesinin 3. fıkrası hükümlerinin uygulanması ile
halen tamamlanmış bulunan listede sayılı ürünler anlaşılır
BÖLÜM: 3.
Ekonomik nitelikteki sair hükümle
Madde - 12
Akit Taraflar, aralarında serbest işçi akımını kademeli olarak gerçekleştirmek
için, Topluluğu kuran Antlaşma'nın 48, 49 ve 50. maddelerinden esinlenmekte
uyuşmuşlardır.
Madde - 13.
Akit Taraflar, yerleşme serbestliği kısıtlamalarını aralarında kaldırmak için,
Topluluğu kuran Antlaşma'nın 52 ilâ 56. (Dahil) maddeleri ile 58.
maddesinden esinlenmekte uyuşmuşlardır.
Madde - 14.
Akit Taraflar, hizmet edimi serbestliği kısıtlamalarını aralarında kaldırmak
için, Topluluğu kuran Antlaşma'nın 55, 56 ve 58 ilâ 65. (Dahil)
maddelerinden esinlenmekte uyuşmuşlardır.
Madde - 15.
Topluluğu kuran Antlaşma'nın ulaştırma ile ilgili hükümlerinin ve bunların
uygulanması dolayısıyla girişilmiş olan tasarrufların Türkiye'ye teşmili
şartları ve usulleri, Türkiye'nin coğrafya durumu gözönünde bulundurularak
düzenlenir.
Madde - 16.
Akit Taraflar, Topluluğu kuran Antlaşma'nın üçüncü büyük bölümünün 1. kısmında
yer alan rekabet, vergileme ve mevzuatın yaklaştırılması ile ilgili
hükümlerde anılan ilkelerin, ortaklık ilişkilerinde uygulanması gerektiğini
kabul ederler.
Madde - 17.
Anlaşma'ya Taraf olan her Devlet, ekonomisine, fiyat seviyesi kararlılığı
içinde devamlı ve dengeli bir genişleme sağlarken, genel ödeme bilançosuna
denge sağlamak ve parasına olan güveni devam ettirmek için gerekli ekonomi
politikasını uygular.
Taraf Devlet, bu hedeflere ulaşmak için konjonktür politikası ve özellikle mali
politika ve para politikası uygular.
Madde - 18.
Anlaşma'ya Taraf olan her Devlet, kambiyo kurları konusunda Ortaklık
amaçlarının gerçekleştirilmesini sağlamaya elverişli bir politika uygular.
Madde - 19.
Türkiye ve Topluluk üyesi Devletler, Anlaşma'nın uygulanmasında mal, hizmet,
sermaye ve kişi akımının aralarında serbestleştirildiği ölçüde, mal, hizmet
ve sermaye alış verişlerine ilişkin ödeme veya transferlerle ücret ve
sermaye transferlerinin, alacaklının veya faydalananların ikamet ettikleri
memleket parasıyla yapılmasına müsaade ederler.
Madde - 20.
Akit Taraflar, Anlaşma amaçlarının gerçekleştirilmesine yarayan Türkiye ile
Topluluk üyesi Devletler arasındaki sermaye hareketlerini kolaylaştırmak
için aralarında danışırlar.
Akit Taraflar, Topluluk memleketlerinden gelen ve Türk ekonomisinin
kalkınmasına yardımı olabilecek sermayelerin Türkiye'de yatırımını teşvik
eden her çeşit aracı araştırmaya çabalarlar.
Her üye Devlet ülkesinde ikamet edenler, Türkiye'nin başka bir üye Devlete veya
üçüncü bir memlekete tanıdığı bütün kolaylıklardan, özellikle yabancı
sermaye eylemi ile ilgili kambiyo ve vergi konularındaki kolaylıklardan
yararlanırlar.
Madde - 21.
Akit Taraflar, üçüncü memleketlerin ileride Topluluğa katılmaları veya ortak
olmaları halleri de dahil olmak üzere, üçüncü memleketler karşısındaki
ticaret politikalarının koordinasyonunu ve bu alandaki karşılıklı
çıkarlarının korunmasını sağlamaya elverişli bir danışma usulünü hazırlama
konusunda uyuşmuşlardır.
KISIM: III
Genel ve son hükümler
Madde - 22.
1. Anlaşma ile belirtilen amaçların gerçekleştirilmesi için, Anlaşma'nın
öngördüğü hallerde Ortaklık Konseyi'nin karar yetkisi vardır. İki taraftan
her biri, verilmiş kararların yerine getirilmesinin gerektirdiği tedbirleri
almakla yükümlüdür. Ortaklık Konseyi yararlı tavsiyelerde de bulunabilir.
2. Ortaklık Konseyi, Anlaşma'nın hedeflerini gözönünde tutarak, ortaklık rejimi
sonuçlarını belli aralıklarla inceler. Bununla beraber, hazırlık dönemi
boyunca bu incelemeler bir görüş teatisi sınırları içinde kalır.
3. Geçiş döneminin başlaması ile, ortaklık rejiminin gerçekleşmesi yolunda,
Anlaşma amaçlarından birine ulaşmak için, Akit Taraflar'ın bir ortak
davranışı gerekli görüldüğü takdirde, Anlaşma bunun için gerekli davranış
yetkisini öngörmese bile, Ortaklık Konseyi uygun kararları alır.
Madde - 23.
Ortaklık Konseyi'ni, bir yandan Türkiye Hükümeti'nden üyeler, öte yandan,
Topluluk üyesi Devletler Hükümetleri'nden, Konseyi'nden ve Komisyonu'ndan
üyeler meydana getirir.
Ortaklık Konseyi üyeleri, İçtüzüğün öngördüğü şartlarla kendilerini temsil
ettirebilirler.
Ortaklık Konseyi, kararlarını oy birliği ile alır.
Madde - 24.
Ortaklık Konseyi başkanlığı, altışar aylık süreler için Türkiye ile Topluluk
temsilcilerinden biri tarafından, sıra ile yapılır. İlk başkanlık süresi
Ortaklık Konseyi kararı ile kısaltılabilir.
Ortaklık Konseyi İçtüzüğünü yapar.
Ortaklık Konseyi, görevlerinde kendisine yardım edebilecek her komiteyi ve
özellikle Anlaşma'nın iyi yürütülmesi için gerekli işbirliği devamlılığını
sağlayacak bir komite kurmaya karar verebilir.
Ortaklık Konseyi bu komitelerin görev ve yetkilerini belirtir.
Madde - 25.
1. Her Akit Taraf, Anlaşma'nın uygulama ve yorumu ile ilgili ve Türkiye'yi veya
Topluluğu, Topluluk üyesi bir Devleti ilgilendiren her anlaşmazlığı Ortaklık
Konseyine getirebilir.
2. Ortaklık Konseyi Anlaşmazlığı karar yolu ile çözebilir; keza, anlaşmazlığı
Avrupa Toplulukları Adalet Divanı'na ve mevcut herhangi bir başka yargı
merciine götürmeyi kararlaştırabilir.
3. Taraflardan her biri, kararın veya hükmün yerine getirilmesinin gerektirdiği
tedbirleri almakla yükümlüdür.
4. Anlaşmazlık, işbu maddenin 2. fıkrasına göre çözülememiş ise, Akit
Taraflar'ın geçiş dönemi ve son dönemde başvurabilecekleri tahkim ve sair
yargı usulü yollarını, Anlaşma'nın 8. maddesi uyarınca Ortaklık Konseyi
düzenler.
Madde - 26.
Anlaşma'nın hükümleri, Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'nun yetki alanına giren
maddelere uygulanmaz.
Madde - 27.
Ortaklık Konseyi, bir yandan Avrupa Parlamenter Asamblesi, Topluluğun Ekonomik
ve Sosyal Komitesi ve öteki organları ile, öte yandan, Türkiye Büyük Millet
Meclisi ve Türkiye'nin yukarıdaki maddeleri karşılayan organları arasında
işbirliğini ve temasları kolaylaştırmak için her türlü yararlı tedbiri alır.
Bununla beraber, hazırlık dönemi süresince, bu temaslar, yalnız Avrupa
Parlamenter Asamblesi ile Türkiye Büyük Millet Meclisi arasındaki
ilişkilerle sınırlanır.
Madde - 28.
Anlaşma'nın işleyişi, Topluluğu kuran Antlaşma'dan doğan yükümlerin tümünün
Türkiye'ce üstlenebileceğini gösterdiğinde, Akit Taraflar, Türkiye'nin
Topluluğa katılması olanağını incelerler.
Madde - 29.
1. Anlaşma bir yandan Türkiye Cumhuriyeti ülkesinde, öte yandan Belçika
Krallığı, Federal Almanya Cumhuriyeti, Fransa Cumhuriyeti, İtalya
Cumhuriyeti, Lüksemburg Büyük Dükalığı ve Hollanda Krallığının ülkelerinde
uygulanır.
2. Genel Anlaşma, Topluluğu kuran Antlaşma'nın 227. maddesinin 2. fıkrasının 1.
bendinde gözetilenleri karşılayan alanlar bakımından Fransız denizaşırı
illerine de uygulanır.
Anlaşma'nın başka alanlarla ilgili hükümlerinin, sözü geçen illerde uygulanma
şartları, Akit Taraflar arasında ileride varılacak anlaşma ile belirlenir.
Madde - 30.
Akit Taraflarca Anlaşma'ya eklenmesi uygun bulunan protokoller, Anlaşma'nın
ayrılmaz parçalarıdır.
Madde - 31.
Anlaşma, imza eden Devletlerin kendi anayasa usullerine uyularak onaylanır;
Topluluk yönünden Konseyce, Topluluğu kuran Antlaşma hükümleri uyarınca bir
karar alınması ve bunun Akit Taraflar'a tebliği ile, geçerli olarak
aktedilmiş olur.
Yukarıdaki fıkrada anılan akdin tasdik ve tebliğ belgeleri Brüksel'de
karşılıklı olarak verilir.
Madde - 32.
Anlaşma, 31. maddede sözü geçen tasdik belgelerinin karşılıklı olarak verilmesi
tarihini kovalayan ikinci ayın ilk günü yürürlüğe girer.
Madde - 33.
İşbu Anlaşma, her metin eşitlikle geçerli olmak üzere, Türk, Alman, Fransız,
İtalyan ve Hollanda dilleri ile ikişer nüsha olarak yazılmıştır.
PROTOKOL NO. 1
GEÇİCİ PROTOKOL
Akit Taraflar,
Türk ekonomisi için, özellikle hazırlık döneminde, tütün, kuru üzüm, kuru incir
ve fındık ihracatının önemine inanarak,
Ortaklık Anlaşmasının 3. maddesinde öngörülen Geçici Protokolü tesbit etmek
isteğiyle,
Aşağıdaki hükümler üzerine uyuşmuşlardır:
Madde - 1.
1. Anlaşma'nın yürürlüğe girmesinden dört yıl sonra, Ortaklık Konseyi,
Türkiye'nin ekonomik durumunu gözönünde bulundurarak, Anlaşmanın 4.
maddesinde gözetilen geçiş döneminin gerçekleşme şartları, usulleri, sıra ve
süreleri ile ilgili hükümlerin, bir Katma Protokol ile tespit edip
edemeyeceğini inceler.
Katma Protokol Akit Taraflar'ca imzalanacak ve her birinde uyulması gereken
anayasa usullerinin tamamlanmasından sonra yürürlüğe girecektir.
2. Beşinci yılın sonunda Katma Protokol tespit edilememiş ise, Ortaklık
Konseyi'nde kararlaştırılarak ve 3 yılı geçmeyecek bir süreden sonra 1.
fıkrada öngörülen usule yeniden başvurulur.
3. Bu protokol hükümleri, Katma Protokol yürürlüğe girinceye ve en geç onuncu
yılın sonuna değin uygulanır.
Bununla beraber, Katma Protokol tespit edilmiş, fakat onuncu yıl sonunda
yürürlüğe girememiş ise, Geçici Protokol en çok bir yıllık bir süre için
uzatılır.
Not - 1.9.1971 tarihine kadar geçerli olan işbu Geçici Protokol yerine,
1.9.1971-31.12.1972 devresinde 7/2905 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile
tasdik edilen Geçici Anlaşma kaim olmuş ve 1.1.1973 tarihinden itibaren de
Katma Protokol yürürlüğe girmiştir.
Katma Protokol dokuzuncu yılın sonunda tespit edilemediği takdirde, Ortaklık
Konseyi, hazırlık döneminin onuncu yılının bitiminden sonra uygulanacak
rejimi kararlaştırır.
Madde - 2.
İşbu Protokolün yürürlüğe girişi ile birlikte Topluluk Üyesi Devletler, Türkiye
kaynaklı ve Türkiye çıkışlı ithalatları için aşağıdaki yıllık tarife
kontenjanlarını açarlar:
a) 24.01 - Ham ve mamul olmayan tütün: Tütün döküntülüri
Belç. - Lüks. Eko. Birl. 1.250 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti 6.600 ton
Fransa 2.550 ton
İtalya 1.500 ton
Hollanda 600 ton
Bu tarife kontenjanlarının sınırı içinde her üye Devlet, Toplulukça 9 Temmuz
1961 tarihinde imzalanan Ortaklık Anlaşması çerçevesinde aynı ürünler
ithalatına uyguladığına eşit bir gümrük vergisi uygular.
b) 08.04 - Yalnız kuru üzüm (İçinde 15 Kg. veya daha az mal bulunan
ambalajlarla)
Belç. - Lüks. Eko. Birl. 3.250 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti 9.750 ton
Fransa 2.800 ton
İtalya 7.700 ton
Hollanda 6.500 ton
Bu tarife kontenjanlarının sınırı içinde her üye Devlet, Toplulukça 9 Temmuz
1961 tarihinde imzalanan Ortaklık Anlaşması çerçevesinde aynı ürünler
ithalatına uyguladığına eşit bir gümrük vergisi uygular.
c) 8.03 - Yalnız kuru incir (İçinde 15 Kg. veya daha az mal bulunan
ambalajlarla)
Belç. - Lüks. Eko. Birl. 840 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti 5.000 ton
Fransa 7.000 ton
Hollanda 160 ton
Bu tarife kontenjanları çerçevesinde Topluluk üyesi her Devlet, milli gümrük
vergilerinin kuru incir için Ortak Gümrük Tarifesi'nde son yaklaşma anına
kadar, Topluluğu kuran Antlaşma'nın 14. maddesinin 1. fıkrası anlamındaki
esas vergiden, Topluluk üyesi Devletlerin kendi aralarında yaptıkları
indirimlerin yarısının düşülmesi ile elde edilene eşit bir gümrük vergisi
uygular.
Geçici Protokol hükümleri, Topluluk üyesi Devletler milli gümrük vergilerinin
kuru incir Ortak Gümrük Tarifesine son yaklaşma anında yürürlükte
bulunuyorsa, Topluluk, 3. madde hükümlerini gözönünde bulundurarak,
yukarıdaki bent gereğince Türkiye'ye sağlananlara eşit ticari faydaların
saklı tutulması için gerekli tarife tedbirlerini alır.
d) 08.05 - Dış ve iç kabukları çıkarılmış olanlar da dahil olmak üzere yaş veya
kuru sert kabuklu meyvalar: Yalnız fındık
Belç. - Lüks. Eko. Birl. 540 ton
Federal Almanya Cumhuriyeti 14.500 ton
Fransa 1.250 ton
Hollanda 710 ton
Bu tarife kontenjanları çerçevesinde Topluluk Üyesi her Devlet %2,5 ad valorem
gümrük vergisi uygular.
Bunun dışında, Topluluk Üyesi Devletler, Anlaşma'nın yürürlüğe girmesi ile
birlikte bu ürün için, Topluluk içi gümrük vergilerinin tamamen
kaldırılmasını ve Ortak Gümrük Tarifesi'nin tüm olarak uygulanmasını
gerçekleştirirler.
Madde - 3.
2. maddede gösterilen ürünler için, Topluluk Üyesi Devletler milli gümrük
vergilerinin Ortak Gümrük Tarifesi'ne son yaklaşmasından itibaren, Topluluk
her yıl, Türkiye yararına o tarihte açılmış milli tarife kontenjanlarının
tutarına eşit hacimde tarife kontenjanları açar. Bu usul Ortaklık
Konseyi'nce ertesi takvim yılı için, 4. madde gereğince alınan kararlara
zarar vermeksizin uygulanır.
Bununla beraber, fındık bakımından bu usul, ancak Topluluk Üyesi Devletler'in
milli gümrük vergilerinin öteki üç ürünün tümü ile Ortak Gümrük Tarifesi'ne
uyumu anında uygulanır.
Madde - 4.
Anlaşma'nın yürürlüğe girişini kovalayan ikinci yıldan başlayarak, Ortaklık
Konseyi 2 ve 3. maddelerde gösterilen tarife kontenjanlarının hacmini
artırmayı kararlaştırabilir. Ortaklık Konseyi'nin aksine kararı olmadıkça,
bu artırmalar iktisap edilmiş olur. Her artırma, ancak ertesi takvim
yılından başlayarak uygulanır.
Madde - 5.
Anlaşma'nın yürürlüğe girişi, takvim yılı başına rastlamaz ise, Topluluk Üyesi
Devletler, Anlaşma'nın yürürlüğe girişinden, ertesi takvim yılının başına
kadar ki süre için, bu sürenin beher ayı hesabıyla, 2. maddede anılan
miktarların onikide birini karşılayan hacimde tarife kontenjanları açarlar.
Bununla beraber, Ortaklık Konseyi, Anlaşma yürürlüğe girer girmez, sözü geçen
ürünler ihracatının mevsimlik niteliğini gözönünde tutarak, yukarıdaki
bendin uygulanması ile elde edilen tarife kontenjanları hacimlerinin
artırılmasını kararlaştırabilir.
Madde - 6.
Anlaşma'nın yürürlüğe girmesinden itibaren üçüncü yılın bitiminde Ortaklık
Konseyi, 2. maddede gösterilenlerden başka ürünlerin Topluluk pazarında
sürümünü teşvike elverişli tedbirleri kararlaştırabilir
Madde - 7.
Tütün, fındık veya kuru incir için ortak tarım politikasının uygulanmaya
konması ile birlikte, Topluluk, işbu Protokol gereğince Türkiye'ye
sağlananlara eşit ihracat imkanlarını saklı tutmak üzere, bu ortak tarım
politikası için öngörülen rejimi gözönünde bulundurarak, gerekebilecek
tedbirleri alır.
Madde - 8.
İşbu Protokol'ün 2. maddesinde gösterilen ürünler için Toplulukça tarife
kontenjanları açılması halinde, bu tarife kontenjanları çerçevesinde
uygulanacak gümrük vergileri seviyesi bakımından, Türkiye'ye anlaşmaya taraf
olmayan bir memleketten daha az elverişli bir işlem yapılamaz.
Madde - 9.
Türkiye, Topluluk Üyesi Devletlerden birine veya bir kaçına tanıdığı en
elverişli işlemi üye Devletlerin hepsine teşmile gayret eder.
Madde - 10.
Her Akit Taraf, hazırlık dönemi ile birlikte, yerleşme hakkı, hizmet edimi,
ulaştırma ve rekabetle ilgili her çeşit güçlükleri Ortaklık Konseyi'ne
getirebilir. Ortaklık Konseyi gerekirse, bu güçlükleri gidermek için, Akit
Taraflar'a her türlü yararlı tavsiyelerde bulunabilir.
Madde - 11.
İşbu Protokol Anlaşma'ya eklenmiştir.
PROTOKOL NO. 2
MALİ PROTOKOL
Akit Taraflar,
Ortaklık Anlaşması amaçlarının izlenmesini kolaylaştırmak için Türk
ekonomisinin hızlandırılmış bir şekilde kalkınmasına faydalı olmak
KAYGISIYLA,
aşağıdaki hükümler üzerinde UYUŞMUŞLARDIR:
Madde - 1.
Türk ekonomisinin verimliliğini artırmaya yardımcı, Anlaşma'nın amaçlarının
gerçekleştirilmesine faydalı olan ve Türk kalkınma planı çerçevesinde yer
alan yatırım projeleri için finansman işlemleri, Türk Devleti ile Türk
teşebbüsleri tarafından, Avrupa Yatırımlar Bankası'na sunulabilir. Banka,
bunların tabi tutulacağı işlemden müracaat sahiplerine bilgi verir.
Madde - 2.
Olumlu bir sonuca bağlanan istemler ödünçler vasıtasıyla finanse edilir. Bu
ödünçlerin tutarı 175 milyon hesap birimine erişebilir ve Anlaşma'nın
yürürlüğe girişini kovalayan beş yıl içinde bağlanabilir.
Madde - 3.
Finansman istemleri, Türk teşebbüslerinden geldiği zaman, ancak Türk
Hükümeti'nin oluru ile olumlu sonuca bağlanabilir.
Madde - 4.
1 - Ödünçler, finansmanına ayrıldıkları projelerin ekonomik özelliklerine göre
verilir.
2 - Özellikle kârlılığı uzun vadeli veya yazılı yatırımlara ilişkin ödünçler,
indirilmiş faiz haddi, uzatılmış ödeme süresi, ödemesiz dönem gibi özel
şartlar ve gereği halinde, bu ödünçlerin Türkiye tarafından ödenmesini
kolaylaştırabilecek başka özel ödeme şartları ile donatılabilir.
3 - Bir ödünç, Türk Devleti'nin dışında bir teşebbüs veya topluluğa verildiği
zaman, Türk Devleti'nin garantisine bağlanır.
Madde - 5.
1. Banka, bu ödünçlerin verilmesini, ihale veya teklif almalar düzenlenmesine
bağlayabilir. Bu ihale veya teklif almalara katılma, Türkiye ve Topluluk
Üyesi Devletler uyruklu her gerçek veya tüzel kişiye eşit rekabet şartları
ile açıktır.
2. Ödünçler, kabul edilen yatırım projelerinin gerçekleşmesi için gerekli
ithalat giderleri kadar iç giderlerin karşılanmasında da kullanılabilir.
3. Banka, fonların en rasyonel şekilde ve Anlaşma hedeflerine uygun olarak
kullanılmasını gözetir.
Madde - 6.
Türkiye, bu ödünçlerden faydalanan borçluların, ödünçlerin ana para ve
faizlerinin ödenmesinin gerektirdiği dövizleri edinmelerine imkan vermekle
yükümlüdür.
Madde - 7.
Bazı projelerin gerçekleştirilmesi için bu Protokol çerçevesinde yapılacak
yardım, özellikle üçüncü devletler, milletlerarası mali kuruluşlar veya
Türkiye ya da Topluluk Üyesi Devletler kalkınma ve kredi müesseseleri ve
resmi makamlarının dahil olacakları finansmanlara katılma şeklinde olabilir.
Madde - 8.
Anlaşma'da ve bu Protokol'de gösterilen şartlarla Türkiye'nin ekonomik ve
sosyal kalkınmasına getirilen yardım, Türk Devletininkini tamamlayıcı bir
çaba teşkil eder.
Madde - 9.
İşbu Protokol Anlaşma'ya eklenmiştir.
SON SENET
Bir yandan,
Türkiye Cumhurbaşkanı'nın ve
Öte yandan,
Majeste Belçika Kralının,
Federal Almanya Cumhurbaşkanı'nın,
Fransa Cumhurbaşkanı'nın,
İtalya Cumhurbaşkanı'nın
Altes Ruayal Lüksemburg Büyük Düşesi'nin,
Majeste Hollanda Kraliçesi'nin
ve Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyi'nin
Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık yaratan Anlaşma'nın
imzası için
Ankara'da 12 Eylül 1963 gününde toplanan tam yetkili temsilcileri aşağıdaki
metinleri tespit etmişlerdir:
Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık yaratan ANLAŞMA ile
aşağıda sayılan protokolleri:
Protokol no. 1: Geçici Protokol
Protokol no. 2: Mali Protokol
Tam yetkili temsilciler bundan başka,
Aşağıda sayılan ve işbu Senede ekli,
1. Geçici Protokol'ün 2. maddesi ile ilgili olarak kuru üzüme ilişkin niyet
bildirisini;
2. Mali Protokol'ün 2. maddesinde sözü geçen hesap biriminin değerine ilişkin
yorum bildirisini;
3. Ortaklık Anlaşmasında geçen "Akit Taraflar" deyiminin yorumu ile ilgili
bildiriyi kabul etmişler;
Ve Federal Almanya Cumhuriyeti Hükümeti'nin aşağıda sayılan ve işbu Senede ekli
bulunan bildirilerini not etmişlerdir:
1. Alman uyrukluların tanımı ile ilgili bildiri;
2. Anlaşma'nın Berlin'e uygulanmasına ilişkin bildiri.
Tam yetkili temsilciler işbu Senede ekli bildirilerin icabında Türkiye ile
Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında bir Ortaklık yaratan Anlaşma ile aynı
şartlarda geçerliklerinin sağlanması için gerekli usullere tabi tutulacağı
hususunda uyuşmuşlardır.
BUNUN BELGESİ OLARAK, aşağıda adları yazılı tam yetkili temsilciler işbu son
Senedin altına imzalarını atmışlardır.
Ankara'da 12 Eylül 1963 gününde yapılmıştır.
Türkiye Cumhurbaşkanı adına:
Feridun Cemal ERKİN
Majeste Belçika Kralı adına:
Paul Henri SPAAK
Federal Almanya Cumhurbaşkanı adına:
Gerhard SCHROEDER
Fransa Cumhurbaşkanı adına:
Maurice COVUE de MURVİLLE
İtalya Cumhurbaşkanı adına:
Emillo COLOMBO
Altes Ruayal Lüksemburg Büyük Düşesi adına:
Eugène SCHAUS
Majeste Hollanda Kraliçesi adına:
Joseph M. A. H. LUNS
Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyi adına:
Joseph M. A. H. LUNS
Avrupa Ekonomik Topluluğu'nu kuran Antlaşma'da gereken usullerin yerine
getirildiğinin, özellikle Avrupa Parlamenter Asamblesi'ne danışıldığının
Öteki Akit Tarafa bildirilmesinden sonra ancak Topluluğu kesin olarak
bağlayacağı ihtiyat kaydı ile
GEÇİCİ PROTOKOL'ÜN 2. MADDESİ İLE İLGİLİ OLARAK KURU ÜZÜME İLİŞKİN NİYET
BİLDİRİSİ
Topluluk, kuru üzüm için ortak bir pazar örgütü kurmayı tasarlamadığını
bildirir.
MALİ PROTOKOL'ÜN 2. MADDESİNDE SÖZÜ GEÇEN HESAP BİRİMİNİN DEĞERİNE İLİŞKİN
YORUM BİLDİRİSİ
Akit Taraflar aşağıdaki hususları bildirirler:
1. Mali Protokol'ün 2. maddesinde öngörülen tutarın açıklanmasında kullanılan
hesap biriminin değeri 0.88 867 088 gram saf altındır.
2. 1. fıkrada tanımlanan hesap birimi bakımından Topluluk üyesi bir devletin
para paritesi, bir hesap biriminin içindeki saf altının ağırlığı ile
Milletlerarası Para Fonu'na bu para için bildirilmiş olan pariteye tekabül
eden saf altın ağırlığı arasındaki orandır. Bildirilmiş bir paritesi yoksa
veya cari işlemlerde Para Fonu'nun müsaade ettiği sınırın dışında pariteden
uzaklaşan kur uygulaması varsa, paranın paritesine tekabül eden altın;
dolaylı veya dolaysız olarak tamamlanmış ve altına çevrilebilen bir paranın
Fon'a bildirilmiş paritesi esası ile, hesap gününde Üye Devlet'e, cari
ödemeler için sözü edilen altına çevrilebilir paraya uygulanmakta olan
kambiyo rayicine göre hesaplanır.
3. Yukarıdaki 1. fıkrada belirtilen hesap birimi Mali Protokol'ün uygulama
süresince değişmeyecektir. Bununla beraber, uygulama süresinin bitiminden
önce Milletlerarası Para Fonu'nca, Statülerinin 7. Kısmının 4. maddesi
gereğince bütün paraların seyyanen altına olan paritelerinin aynı oranda
değişmesi kararlaştırılırsa, hesap biriminin saf altın ağırlığı bu
ayarlamanın ters fonksiyonuna göre değiştirilecektir.
Topluluk Üyesi Devletler'den birinin veya bir kaçının, Milletlerarası Para
Fonu'nun yukarıdaki bendde öngörülen kararını uygulamaması halinde hesap
biriminin saf altın ağırlığı, Milletlerarası Para Fonu'nca kararlaştırılmış
ayarlamanın ters fonksiyonuna göre değiştirilecektir. Ancak, Avrupa Ekonomik
Topluluğu Konseyi böylece ortaya çıkan durumu inceleyecek ve Komisyonun
önermesi üzerine ve Para Komitesi'nin görüşü alınarak gerekli tedbirleri
mevsuf çoğunlukla kararlaştıracaktır.
ORTAKLIK ANLAŞMASI'NDA GEÇEN "Akit Taraflar"
DEYİMİNİN YORUMU İLE İLGİLİ BİLDİRİ
Akit Taraflar, Ortaklık Anlaşması'nın, metinde geçen "Akit Taraflar" deyimine,
bir yandan Türkiye Cumhuriyeti, öte yandan, Topluluk ile Üye Devletler veya
sadece, ya Üye Devletler ya da Topluluk anlamı verilmek suretiyle,
yorumlanması hususunda anlaşmışlardır. Bu deyime her defasında verilecek
anlam, Anlaşmanın bunları karşılayan hükümlerinden çıkarılacaktır. Bazı
hallerde "Akit Taraflar" deyimi, Topluluğu kuran Antlaşma'nın geçiş dönemi
süresince Üye Devletler, bu dönemin bitiminden sonra Topluluk anlamına
gelebilecektir.
FEDERAL ALMANYA CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ'NİN
BİLDİRİLERİ
1. Alman uyrukluların tanımı ile ilgili bildiri:
Federal Almanya Cumhuriyeti Temel Kanunu anlamında bütün Almanlar Federal
Almanya Cumhuriyeti uyruğunda sayılır.
2. Anlaşma'nın Berlin'e uygulanmasına ilişkin bildiri:
Federal Almanya Cumhuriyeti Hükümeti'nce üç aylık bir süre içinde Akit
Taraflar'a aksine bir bildiri de bulunmadıkça, Ortaklık Anlaşması Berlin
Eyaletine de uygulanır.
Kaynak: Avrupa Birliği Genel Sekreterliği
|
