|
|
AVUSTRALYA ÜLKE REHBERİ | ![]() |
İnsanlar ve Kültür -
Avustralya Yerlileri
Yerli Avustralyalılar için daha iyi bir gelecek
Avustralya'nın Aborijinler ve Torres Strait Adalıları etnik ve kültürel açıdanbirbirlerinden farklidir. Tarihi olarak, Aborijinler Avustralya anakarasında, Tazmanya'da ve Groote, Eylandt, Bathurst ve Melville gibi Kuzey Bölgesinde bulunan pek çok kıyı adalarında yasamiştir. Torres Strait Adalıları ise, Queensland'daki Cape York burnu ile Papua Yeni Gine arasında bulunan Torres Strait adalarından gelmiştir ve Papua Yeni Gine ve Pasifik halklarıyla aralarında pek çok kültürel benzerlik bulunmaktadır.
1788'de Avrupalılar yerleşmeye başladığinda, Avustralya'da 300 000 civarında Aborijin ve Torres Strait Adalı olduğu tahmin edilmektedir. Bu nüfus, yeni bulaşıcı hastalıklar gibi nedenlerden ötürü ondokuzuncu yüzyılda ve yirminci yüzyılın başlarında büyük oranda azalmıştır.
Gittikçe artan sayıda Avustralyalı,
kendisini Aborijin ya da Torres Strait Adalı
soyundan gelme olarak tanımlamaktadır. 1996
nüfus sayımında, Aborijin ve Torres Strait
Adalı halklarının nüfusu 386 000
civarındaydı. 2006 yılına kadar bu rakamin
yaklaşık 470 000'e yükseleceği
düşünülmektedir.
Avustralya Hükümeti, Avustralya'nın Yerli
halklarının sağlık, barınacak yer, eğitim,
istihdam ve ekonomik kalkınma firsatlarının
iyileştirilebilmesi için çok büyük bir çaba
göstermektedir. Hükümet, 2000-01 döneminde
Yerli halklara-özel programlara 2,3 milyar
dolar tahsis etmiÅŸtir.
Bu programlar ve politika teÅŸvikleri Yerli
Avustralyalıların ekonomik bağımsızlıklarını
kazanmasına ve bazı alanlarda hala devam
etmekte olan eşitsizliklerin üstesinden
gelmesine yardım etmektedir.
EÅŸsiz bir kuruluÅŸ
Mart 1990'da kurulan Aborijin ve Torres
Strait Adalı Komisyonu (ATSIC), sermayesi
Avustralya Hükümeti tarafindan karşılanan,
geniş bir alana yayılan Yerli halkı
güçlendirme amaçli program, politika ve
hizmetleri idare sorumluluÄŸuna sahip bir
kamu tüzel kişisidir.
ATSIC kurulu Yerli halk ilişkilerine yönelik
politikanin oluşturmasında çok önemli bir
kişi, hükümetin temel danışmanı ve federal,
Devlet, Eyalet ve yerel tüm hükümet
kademelerinde Yerli halkın güçlü bir
savunucusudur. Komisyonun bütün üyeleri,
başkan da dahil olmak üzere, Yerli halk
tarafindan seçilmektedir.
Uzlasma
Avustralya Hükümeti, tüm Avustralyalılar
için daha adil bir toplum sunma amacının
ayrilmaz bir parçasi olarak Yerli
Avustralyalılar ile daha büyük olan topluluk
arasındaki anlayisi geliştirmeye kararlıdır.
Uzlasma hareketi 1991 yılında Avustralya
Parlementosunun Aborijinlerle Uzlasma için
on yıllık bir Konsey kurulmasına tam oyla
destek vermesiyle büyük bir hiz kazanmıştır.
Aralik 2000'de, Konsey Avustralya
Parlementosuna raporunu, Yerli halk ve yerli
halktan olmayan Avustralyalılara danisilarak
ülke genelinde hazırlanmis geniş çaplı
araştırmalara dayalı bir uzlaşma teklif
dokümani olarak sunmustur.
Raporda, Sidney 2000 Olimpiyatları'nin
açılış ve kapanış Törenlerinin "Avustralya
toplumunu çok duygulandıran uzlaşma imajını
simgelediği" belirtilmiştir. Ayrıca, uzlaşma
sürecini devam ettirebilmek için, uzlaşma
hareketine ulusal liderlik sağlamak amacıyla
1 Ocak 2001 tarihinden itibaren bir vakfin
kurulmasını da içeren ve Uzlaşan Avustralya
olarak adlandırilan milli stratejinin genel
hatları da açıklanmıştır.
Genel Yanılgılar
Avustralya'nın Yerli halkları uluslararası
ortamda sık sık, Çagdas Aborijinlerin ve
Torres Strait Adalılarının yaşam tarzlarına
ve konularına ilişkin dar görüşlü ve
çoğunlukla da basmakalip fikirleri devam
ettiren bir şekilde, uzak bölgelerde yasayan
veya göçebe olan topluluklar olarak
düşünülmektedir.
Gerçekte Yerli halklar, kismen daha uzak ve
kırsal alanlarda yasadikları gibi
Avustralya'nın tüm Eyalet ve Bölgelerinde ve
yüksek seviyede şehirlesmis çevrelerinde de
yasamaktadır.
Akademi, edebiyat, spor, sanat, iş dünyasi
ve meslek alanlarını da kapsayan bir çok
alanda üne sahiptirler. Kirsal ve
madencilikle ugrasan kesimlerdeki Yerli
topluluklar, her tür gelişmeye karsi
oldukları şeklindeki genel kaninin aksini
ispat etmektedirler. Aslinda bölgesel ve
topluluk anlasmaları araciliğiyla bir çok
grup, edinilen karin bir kisminin kendi
toplumlarına geri dönmesini sağlamak
açısından kendi topraklarında
gerçekleştirilen projeler basta olmak üzere,
ortak ekonomik projelerde madencilik ve
diğer sanayi dallarıyla ilgili çalışmalar
üstlenmektedir.